Πώς η Αντιγόνη προκαλεί έλεος και φόβο: Η μηχανική της κάθαρσης
Η Αντιγόνη καλεί έλεος και φόβο — τους δύο κινητήρες της Αριστοτελικής κάθαρσης:
Έλεος
- Τραγική μοίρα — Νέα, φιλόθελphe αδερφή αναγκάζεται να επιλέξει μεταξύ αδερφού και κράτους.
- Ακλόνητη αφοσίωση — ρισκάρει τον θάνατο για να θάψει τον Πολυνείκη· αυτοθυσία για την οικογένεια.
- Αθωότητα και καθαρότητα — Παγιδευμένη σε σύγκρουση πέρα από τον έλεγχό της· άσπονδο θύμα.
Φόβος
- Αντίσταση στην εξουσία — Προκαλεί τον νόμο του βασιλιά, απειλώντας την κοινωνική τάξη.
- Διαθέσιμη να πεθάνει — Άκρη πεποίθηση δείχνει επικίνδυνη ορμή.
- Επιπτώσεις — Οι πράξεις της προκαλούν πολλαπλούς θανάτους (Αίμων, Ευρυδίκη, εαυτή), δείχνοντας πώς ατομικές πράξεις μπορούν να ξεσπάσουν καταστροφή.
Ο Σοφοκλής ρυθμίζει αυτές τις συναισθήσεις με ακρίβεια: λυπούμαστε για την αυτή επειδή είναι δίκαιη· φοβόμαστε την αυτή επειδή είναι αμετάβλητη. Η κάθαρση έρχεται από το να κρατάς και τις δύο αλήθειες ταυτόχρονα.