Αμέσως, καταναλωτικά, αλογικά — «Η καρδιά μου αγάπησε μέχρι τώρα; Απορρίπτω το, όραμα!» Η γλώσσα αντανακλά την ένταση: θρησκευτική εικόνα («ιερό ναός», «προσκυνητής»), μοτίβα φωτός/σκοτεινότητας και μια σονέτα-μορφή πρώτης συνάντησης.
Η βιασύνη (γάμος την ίδια νύχτα, εύπορες αποφάσεις) συνδυασμένη με εξωτερικές δυνάμεις οδηγεί στην καταστροφή. Πάθος άνευ σοφίας καταστρέφει το αντικείμενό του — μια παραγγελματική ιστορία, όχι εορτασμός.
Η εχθρότητα Μοντάγιου/Καπελέτιων κάνει την αγάπη πράξη επανάστασης. Η μυστικότητα ενισχύει τον δεσμό αλλά απομονώει τους ερωτευμένους από συστήματα υποστήριξης (γονείς, φίλοι, το ελαττωματικό σχέδιο του μοναχού).
Ο Ρомеό πίνει δόλιο η Ιουλίεττα σφυρίζει εαυτήν. Κάθε ένας επιλέγει τον θάνατο από ζωή χωρίς τον άλλο — αγάπη ως απόλυτη πίστη, υπερβαίνοντας την αυτοσυντήρηση.
Ο Ρомеό ωριμάζει από πετραρκιανό ποσητής σε αποφασιστικό δράστη. Η Ιουλίεττα εξελίσσεται από υπακοואστική κόρη σε αυτόνομο πρακτικό («Θα πάω στον μοναχό... / Αν όλα αποτύχουν, εγώ έχω τη δύναμη να πεθάνω»).
Δεν είναι κακότροποι αλλά θύματα περιστάσεων και χαρακτήρα. Η καταστροφή τους προκαλεί έλεος (αξιοπρεπής θλίψη) και φόβο (αναγνώριση της ανθρώπινης ευθραυστότητας) — Αριστοτελική κάθαρση.
Το έργο αντιπαραβάλλει την ερωτική αγάπη με τη γονική (έλεγχος Καπελέτιων), φιλική (Μερκούτσιο/Ρомеό), μεθόριακη (Πάρις), και πνευματική (ελπίδα μοναχού για αστική ειρήνη). Η καθαρότητα της ερωτικής αγάπης τόνεται μέσω αυτών των foils.