Ο Μερκούτσιο, ο γρήγορος στο νου, πιστός φίλος της Ρομέο, βρίσκει το τέλος του στα χέρια του Τυμπάλτου —του θυμώδους ξαδέρφου της Ιουλίετας— στην Πράξη 3, Σκηνή 1 της Ρομέο και Ιουλίετα.
Η σειρά εξελίσσεται γρήγορα: Ο Τύμπαλτος, θυμωμένος που η Ρομέο εισήλθε άσκοπος στο γεύμα των Καπγουλέτ, τον ψάχνει για ντουντού. Η Ρομέο, τώρα μυστικά παντρεμένη με την Ιουλίετα, αρνείται να μαχηθεί τον νέο συγγενή της. Ο Μερκούτσιο, απογοητευμένος από την «ψυχρή, άτιμη, ταπεινή υποχώρηση» της Ρομέο, σπάνει το δικό του σπαθί. Στο αναfolgerο μπέρδεμα, η Ρομέο προσπαθεί να παρεμβεί, δinando αναθέτως στον Τύμπαλτο την ευκαιρία να ξεσπάσει το σπαθί του κάτω από το βραχίονα της Ρομέο και να τραυματίσει θανάσιμα τον Μερκούτσιο.
Η καταρα του Μερκούτσιο στο θανάσιμο —«Λοιμός και στους δύο τους τους οίκους!»— σηματοδοτεί το στροφικό σημείο του έργου. Ο θάνατός του μεταμορφώνει τη Ρομέο από εραστή σε εκδικητή, αναπτύσσει την αλυσίδα της εξορισμού και των απογοητευτικών σχεδίων, και σφραγίζει την κίνηση της τραγωδίας. Το σπαθί του Τυμπάλτου δεν σκοτώνει απλώς έναν άνθρωπο; σκοτώνει την πιθανότητα της κωμωδίας, κλειδώνοντας το έργο στη θανάσιμη τροχιά του.