Roger Fry και Clement Greenberg: Δύο Γίγαντες του Formalism Συγκριτικά
Διαμόρφωση Σύγχρονης Κριτικής Τέχνης Πέρα από τον Ατλαντικό
Ο Roger Fry (1866–1934, UK) και ο Clement Greenberg (1909–1994, US) ήταν οι ορίζοντες formalist κριτικοί των εποχών τους. Ο Fry υπέρμαχε το Post-Impressionism στην Βρετανία· ο Greenberg ορίστηκε το Abstract Expressionism στην Αμερική. Παρά τις διαφορετικές αιώνες και ήπειρους, το κρίσιμο DNA τους μοιράζεται πέντε νήματα.
Πέντε Βασικές Κοινότητες
- Formalist Προσέγγιση – Και οι δύο ύψωσαν τη σύνθεση, χρώμα, γραμμή και χωρικές σχέσεις πάνω από θέμα, αφηγήση ή βιογραφία. Το schema του έργου είναι το περιεχόμενό του.
- Προτοποριακοί του Modernism – Οι εκθέσεις "Post-Impressionist" του Fry (1910/1912) εισήγαγαν Cézanne, Gauguin, Van Gogh στη Βρετανία. Τα essays του Greenberg ("Avant-Garde and Kitsch," "Modernist Painting") κωδικοποίησαν το Abstract Expressionism (Pollock, Louis, Noland) ως κορυφή της αυτοκρίσιμης εξέλιξης της ζωγραφικής.
- Επίδραση στην Αισθητική Θεωρία – Το "significant form" του Fry (συναισθηματική απόκριση σε μορφικές σχέσεις); το "modernist painting" του Greenberg ως medium-specific, αυτοαναφορικό, flatness-affirming. Και τα δύο παρείχαν θεωρητικά πλαίσια που κυべύσαν την ακαδημαϊκή για δεκαετίες.
- Εξελισσόμενη Κριτική – Ο Fry κινηώθηκε από figurative συμπάθεια στην abstract υποστήριξη. Ο Greenberg, αργά στη ζωή του, αναγνώρισε figurative αξίες (π.χ. Fairfield Porter) που πρότερον απέρριψε. Κανένας δεν έμεινε σταθερός.
- Διαμόνιμη Κληρονομιά – Ο Fry σχήμασε το Bloomsbury Group και την βρετανική ιστορία τέχνης. Ο Greenberg σχήμασε το New York School και την αμερικανική ιστοριογραφία τέχνης. Και οι δύο είναι required reading στα προγράμματα ιστορίας τέχνης παγκοσμίως.
Κλειدیες Διαφορές
- Ιστορική στιγμή: Αρχή vs μέση 20ού αιώνα· pre-war vs Cold War.
- Συγκεκριμένη εστίαση: Fry στη δομική λογική του Cézanne· Greenberg στην all-over abstraction του Pollock.
- Πολιτική δέσμευση: Fry κυρίως αισθητική· Greenberg ρητά anti-kitsch, pro-avant-garde ως πολιτιστική αντίσταση.
Ενωτικό Νήμα
Και οι δύο πίστευαν η αξία της τέχνης έγκειται στην μορφική της επίλυση—όχι στην ιστορία, ηθική ή ωφέλεια. Αυτή η πεποίθηση, εφαρμοσμένη στα αντίστοιχα avant-gardes τους, τους έκανε τους αρχιτέκτονες του πώς κατανοούμε τη σύγχρονη τέχνη.