Φιλιππινεζικοί Χοροί Ρίτυα: Tinikling, Pandanggo, Itik-itik, Singkil, Banga, Subli, Maglalatik
Η πλούσια χορευτική κληρονομιά των Φιλιππίνων περιλαμβάνει χορούς ρίτυα, ερωτευτικά και επαγγελματικά από ποικίλες εθνογλωσσικές ομάδες. Εδώ επτά εμβληματικές μορφές:
- Tinikling (Leyte, Visayas): Ο εθνικός χορός. Δύο μπαμπούινες ράβδοι χτυπούν μαζί· χορευτές βημάτουν ανάμεσα με περίπλοκα, επιταχυνόμενα ποδοκίνηματα. Μιμεί τα πουλιά tikling που αποφεύγουν μπαμπούινες παγίδες. Απαιτεί ρυθμό, ευκαμψία, εμπιστοσύνη.
- Pandanggo sa Sambalilo (Batangas, Luzon): Ερωτευτικός χορός. «Sambalilo» = πλατυκραναίο καπέλο. Ο χορευτής ισορροπει το καπέλο στο κεφάλι ενώ εκτελεί χαρίτομες κινήσεις χεριών (φλερτικαριστικά χέρια kumintang) και ζωντανά βήματα σε κιθάρα/ροντάγια. Δεξιότητα + χάρισμα.
- Itik-itik (Surigao del Norte, Mindanao): «Itik» = πάπια. Ο χορευτής μιμείται κινήσεις παπιάς—φτερωτές κινήσεις χεριών, βήματα παπιάς, ξαφνικά βυθίσματα—σε ensemble μουσική. Παιχνιδιάρικο, αυτοσχεδιαστικό, συχνά εκτελείται σε γάμους.
- Singkil (Maguindanao, Mindanao): Maranao βασιλικός χορός. Χορευτής (πριγκιπέσσα) πλέκει μέσα σε V-σχηματισμένες μπαμπούινες ράβδους που κροτούν (apir) χωρίς να τις αγγίζει, χειρίζοντας ταχύτατα (έδεις apir) ή σάλια. Καταπληκτικά άλματα, ακριβής χρονομέτρηση. Βασισμένο στο έπος Darangen.
- Banga (Ilocos, Luzon): «Banga» = γηλό θήρα νερού. Οι γυναίκες παραδοσιακά ισορροπούσαν θήρες στο κεφάλι φέροντας νερό. Ο χορός στυλίζει αυτό: χορευτές φέρουν στοιβασμένες θήρες, εκτελούν στροφές, γονάτια-πτώσεις, μοτίβα πάτου χωρίς να χύνουν. Δύναμη, χάρη, πολιτιστική μνήμη.
- Subli (Batangas, Luzon): Ρίτυα αφοσίωση στο Τίμιο Σταυρό (Mahal na Poong Santa Cruz). Χορευτές (ζευγάρια αρσενικό-θηλυκό) εκτελούν συγχρονισμένα, χαμηλά, γλιστρώματα βήματα με περιστροφές καρπών—συμβολίζοντας απελευθέρωση από αμαρτίες/κακίες. Χρωματιστά φορεσιά, σοβαρή πρόθεση. Εκτελείται σε γιορτές.
- Maglalatik (Biñan, Laguna, Luzon): Mock μάχη—Μόρος (Μουσουλμάνοι) εναντίον Χριστιανών. Ημικύκλοι καρυδιών (latik) δεσμευμένοι στο σώμα ως θωρακισμός/περκούσιον. Ρυθμικά χτυπήματα μιμούνται μάχη. Κορυφώνεται σε paglaki (επίδειξη δύναμης). Εκτελείται στην πανηγύρι της πόλης για τον San Isidro Labrador.
Ζωντανή Παράδοση
Αυτά δεν είναι κομμάτια μουσείου. Διδάσκονται στα σχολεία, εκτελούνται σε φεστιβάλ, προσαρμόζονται από σύγχρονους χορογράφους (Bayle, PUNO, Ballet Philippines). Κάθε χορός μεταφέρει την ιστορία, την πνευματικότητα και την αισθητική της κοινότητάς του—εμψυχωμένος πολιτισμός κίνησης.