Ένα σονέτο — είτε Σεξσπειριανό (αγγλικό) είτε Πετράρκειο (ιταλικό) — αποτελείται από 14 στίχους γιάμπικ πενταμέτρου (πέντε γιάμπικα πόδια ανά στίχο: da-DUM da-DUM da-DUM da-DUM da-DUM).
Δομή: Τρία τετράστιχα (4 στίχοι καθένα) + τελικό δίστιχο (2 στίχοι).
Σχήμα ρίμης: ABAB CDCD EFEF GG.
Το δίστιχο παρέχει συνήθως λύση, στροφή ή σύνοψη.
Δομή: Οκτάστιχο (8 στίχοι) + εξάστιχο (6 στίχοι).
Σχήμα ρίμης: ABBAABBA + CDECDE (ή CDCDCD, CDDCEE παραλλαγές).
Η volta (στροφή) συμβαίνει μεταξύ οκτάστιχου και εξαστίχου — αλλαγή επιχειρήματος, τόνου ή προοπτικής.
Υπάρχουν άλλες παραλλαγές (Σπενσεριανά, Μιλτονικά, curtal, pushed), αλλά αυτές οι δύο μορφές αγκυρώνουν την παράδοση. Οι περιορισμοί του σονέτου — 14 στίχοι, μέτρον, ρίμη — δημιουργούν ένα δοχείο πίεσης όπου η σκέψη συμπυκνώνεται σε πυκνότητα.